Ngành Y tế Cà Mau từ khám sức khỏe cộng đồng đến quản lý sức khỏe toàn dân
Chăm sóc, bảo vệ và nâng cao sức khỏe Nhân dân là nhiệm vụ trọng tâm, vừa là mục tiêu, vừa là động lực của phát triển bền vững. Thực hiện Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị và Kế hoạch số 198/KH-UBND của UBND tỉnh, năm 2026, ngành Y tế Cà Mau đã tổ chức Lễ ra quân và triển khai đồng bộ 03 đợt khám sức khỏe, khám sàng lọc trên phạm vi toàn tỉnh. Chương trình không chỉ góp phần phát hiện sớm bệnh tật, nâng cao hiệu quả y tế dự phòng mà còn đánh dấu bước chuyển từ khám sức khỏe cộng đồng sang quản lý sức khỏe toàn dân trên nền tảng hồ sơ sức khỏe điện tử và chuyển đổi số. Đây là cơ sở quan trọng để xây dựng hệ thống y tế hiện đại, chủ động, lấy người dân làm trung tâm, hướng tới mục tiêu mọi người dân được quản lý và chăm sóc sức khỏe liên tục ngay từ tuyến cơ sở.
Để triển khai hiệu quả chương trình khám sức khỏe, khám sàng lọc sức khỏe cho người dân năm 2026, Sở Y tế tỉnh Cà Mau đã chủ động tham mưu UBND tỉnh ban hành các kế hoạch, văn bản chỉ đạo và hướng dẫn thực hiện thống nhất trên phạm vi toàn tỉnh. Trên cơ sở đó, toàn ngành đã huy động đồng bộ hệ thống y tế công lập, ngoài công lập và 64 Trạm Y tế xã, phường tham gia triển khai chương trình; đồng thời phối hợp với Bệnh viện Lê Văn Thịnh (Thành phố Hồ Chí Minh) và Trường Đại học Y Dược Cần Thơ hỗ trợ chuyên môn, nhân lực và kỹ thuật nhằm nâng cao chất lượng khám, sàng lọc sức khỏe. Các tổ hỗ trợ chuyên môn được thành lập để hướng dẫn, kiểm tra, giám sát và kịp thời tháo gỡ những khó khăn phát sinh trong quá trình thực hiện, tạo sự thống nhất từ tỉnh đến cơ sở. Sự phối hợp chặt chẽ giữa ngành y tế với cấp ủy, chính quyền địa phương đã tạo nền tảng quan trọng để chương trình được triển khai đồng bộ, hiệu quả và từng bước hướng tới mục tiêu quản lý sức khỏe toàn dân.
Cùng với công tác tổ chức, ngành Y tế xác định truyền thông giữ vai trò then chốt trong nâng cao nhận thức của người dân về chăm sóc sức khỏe chủ động. Nhiều hình thức tuyên truyền được triển khai đồng bộ thông qua báo chí, hệ thống truyền thanh cơ sở, mạng xã hội và các nền tảng số, giúp người dân hiểu rõ ý nghĩa, lợi ích của việc khám sức khỏe định kỳ và quản lý sức khỏe lâu dài. Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức chính trị - xã hội, đoàn thể cùng chính quyền địa phương đã tích cực tham gia tuyên truyền, vận động, hướng dẫn người dân đăng ký và tham gia khám sức khỏe. Các hình thức truyền thông trực quan như pa nô, áp phích, băng rôn, tờ rơi được triển khai rộng khắp, góp phần nâng cao nhận thức cộng đồng, từng bước hình thành thói quen chủ động phòng bệnh, phát hiện sớm các yếu tố nguy cơ và chăm sóc sức khỏe thường xuyên.
Sau 03 đợt triển khai, chương trình đã đạt kết quả nổi bật với quy mô lớn nhất từ trước đến nay trên địa bàn tỉnh. Toàn tỉnh có 428.081 lượt người được khám sức khỏe, tương đương khoảng 20% dân số. Trong đó, đợt 1 khám cho 277.788 học sinh; đợt 2 khám cho 3.467 người dân; đợt 3 khám cho 146.826 người, gồm 107.002 học sinh và 39.824 người dân. Thông qua các số liệu thống kê không chỉ thể hiện sự quan tâm của các cấp, các ngành và sự hưởng ứng tích cực của Nhân dân, mà còn khẳng định quyết tâm của tỉnh trong việc đưa hoạt động khám sức khỏe định kỳ trở thành nền tảng của công tác quản lý sức khỏe cộng đồng. Đây cũng là cơ sở quan trọng để xây dựng cơ sở dữ liệu sức khỏe toàn dân, phục vụ công tác dự báo, phòng ngừa, theo dõi và chăm sóc sức khỏe lâu dài.
Từ thực tế trên, ngành Y tế đã từng bước đánh giá toàn diện thực trạng sức khỏe của người dân ở nhiều nhóm đối tượng, từ học sinh, người lao động đến người cao tuổi. Kết quả khám phát hiện 12.907 trường hợp mắc các bệnh không lây nhiễm phổ biến như tăng huyết áp, tim mạch và đái tháo đường; đồng thời phát hiện nhiều trường hợp mắc các bệnh về cơ xương khớp, hô hấp, tiêu hóa và các yếu tố nguy cơ khác để kịp thời tư vấn, quản lý và điều trị. Đặc biệt, có hơn 223.866 người không phát hiện bệnh, phản ánh hiệu quả bước đầu của công tác y tế dự phòng, chăm sóc sức khỏe ban đầu cũng như ý thức ngày càng được nâng cao của người dân trong việc chủ động bảo vệ sức khỏe bản thân, gia đình và cộng đồng. Quan trọng hơn, kết quả khám sức khỏe không chỉ dừng lại ở việc phát hiện bệnh mà còn cung cấp dữ liệu quan trọng phục vụ quản lý sức khỏe liên tục đối với từng người dân.
Chương trình khám sức khỏe năm 2026 đã tạo dấu ấn quan trọng trong quá trình chuyển đổi từ mô hình khám chữa bệnh truyền thống sang mô hình quản lý sức khỏe toàn dân. Bên cạnh việc mở rộng phạm vi bao phủ khám sức khỏe, ngành Y tế tiếp tục cập nhật và hoàn thiện hồ sơ sức khỏe điện tử, xây dựng cơ sở dữ liệu y tế đồng bộ, tạo nền tảng cho việc theo dõi, quản lý sức khỏe suốt đời của mỗi người dân. Vai trò của Trạm Y tế xã, phường tiếp tục được khẳng định là tuyến chăm sóc sức khỏe ban đầu, trực tiếp quản lý, theo dõi sức khỏe người dân ngay tại cộng đồng. Đồng thời, chương trình góp phần tăng cường sự phối hợp giữa ngành y tế với các cấp, các ngành trong thực hiện chính sách an sinh xã hội, thúc đẩy chuyển đổi số và từng bước xây dựng hệ thống y tế cơ sở hiện đại, hiệu quả, lấy người dân làm trung tâm phục vụ.
Bên cạnh những kết quả đạt được, quá trình triển khai vẫn còn một số khó khăn, thách thức. Quy mô thực hiện trên phạm vi toàn tỉnh với số lượng người tham gia lớn đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan, đơn vị và địa phương. Một số Trạm Y tế xã, phường còn thiếu bác sĩ, kỹ thuật viên và trang thiết bị phục vụ khám, sàng lọc; hạ tầng công nghệ thông tin ở một số nơi chưa đáp ứng yêu cầu cập nhật và quản lý hồ sơ sức khỏe điện tử; nguồn kinh phí thực hiện còn hạn chế, trong khi cơ chế tài chính cho hoạt động khám sức khỏe định kỳ chưa được hướng dẫn đầy đủ. Những khó khăn trên đặt ra yêu cầu tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách, tăng cường đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị, nguồn nhân lực và hạ tầng số nhằm nâng cao năng lực của hệ thống y tế cơ sở.
Những kết quả đạt được từ chương trình khám sức khỏe năm 2026 là tiền đề quan trọng để Cà Mau triển khai hiệu quả mục tiêu quản lý sức khỏe toàn dân giai đoạn 2026-2030. Trong thời gian tới, ngành Y tế sẽ tiếp tục mở rộng phạm vi, nâng cao chất lượng khám sức khỏe định kỳ, đưa hoạt động này trở thành nhiệm vụ thường xuyên nhằm bảo đảm mọi người dân đều được theo dõi và quản lý sức khỏe ngay từ tuyến cơ sở. Đồng thời, tỉnh sẽ ưu tiên đầu tư nâng cấp cơ sở vật chất, trang thiết bị, hạ tầng công nghệ thông tin và phát triển nguồn nhân lực y tế, đẩy mạnh chuyển đổi số, hoàn thiện hồ sơ sức khỏe điện tử và kết nối dữ liệu giữa các tuyến khám chữa bệnh. Đây là nền tảng để xây dựng hệ thống chăm sóc sức khỏe chủ động, toàn diện, hiện đại và liên thông, góp phần nâng cao hiệu quả dự báo, phòng ngừa, điều trị bệnh và quản lý sức khỏe suốt đời cho mỗi người dân.
Việc tổ chức thành công 03 đợt khám sức khỏe, khám sàng lọc cho hơn 428 nghìn lượt người không chỉ thể hiện quyết tâm của ngành Y tế Cà Mau trong thực hiện chủ trương chăm sóc, bảo vệ và nâng cao sức khỏe Nhân dân mà còn đánh dấu bước chuyển quan trọng từ khám sức khỏe cộng đồng sang quản lý sức khỏe toàn dân. Đây là nền tảng để xây dựng hệ thống y tế dự phòng hiện đại, phát huy vai trò của y tế cơ sở, đẩy mạnh chuyển đổi số và hiện thực hóa mục tiêu mọi người dân đều được quản lý, chăm sóc sức khỏe liên tục, toàn diện. Với định hướng đó, ngành Y tế Cà Mau đang từng bước xây dựng một nền y tế hiện đại, chủ động, lấy người dân làm trung tâm, góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, bảo đảm an sinh xã hội và tạo động lực cho sự phát triển nhanh, bền vững của tỉnh trong giai đoạn mới.