Nhận diện sớm ung thư: Đừng bỏ qua những tín hiệu “cảnh báo” của cơ thể
Ung thư hiện vẫn là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu trên thế giới cũng như tại Việt Nam. Điều đáng lo ngại là nhiều trường hợp chỉ được phát hiện khi bệnh đã ở giai đoạn muộn, làm giảm hiệu quả điều trị và ảnh hưởng lớn đến chất lượng cuộc sống của người bệnh.
Nhiều nghiên cứu cho thấy nếu được phát hiện ở giai đoạn sớm, cơ hội điều trị thành công có thể tăng lên đáng kể, thậm chí một số loại ung thư có thể được chữa khỏi hoàn toàn.
Thực tế cho thấy không ít người dân vẫn còn tâm lý chủ quan trước những biểu hiện bất thường của cơ thể. Nhiều trường hợp cho rằng đó chỉ là những triệu chứng thông thường nên tự mua thuốc điều trị hoặc chờ bệnh tự khỏi. Chính sự chậm trễ này đã khiến người bệnh bỏ lỡ “thời điểm vàng” trong phát hiện và điều trị ung thư.
Theo bác sĩ Châu Quốc Đạt, Trưởng khoa Ung bướu, Bệnh viện Đa khoa Cà Mau:"Ung thư nếu được phát hiện ở giai đoạn sớm thì khả năng điều trị thành công sẽ cao hơn rất nhiều so với giai đoạn muộn. Tuy nhiên, trên thực tế vẫn còn nhiều người bệnh đến khám khi bệnh đã tiến triển nặng do chủ quan với các triệu chứng ban đầu. Người dân cần đặc biệt lưu ý những dấu hiệu bất thường kéo dài trên hai tuần như xuất hiện khối u hoặc hạch bất thường, vết loét lâu lành, ho kéo dài, ho ra máu, khàn tiếng kéo dài, đi tiêu ra máu, thay đổi thói quen đại tiện, sụt cân không rõ nguyên nhân hoặc tình trạng mệt mỏi kéo dài. Khi gặp những biểu hiện này, cần đến cơ sở y tế để được thăm khám, xác định nguyên nhân và có hướng xử trí phù hợp. Việc phát hiện sớm không chỉ giúp tăng cơ hội điều trị khỏi bệnh mà còn giảm đáng kể chi phí điều trị và các biến chứng về sau."
Các chuyên gia y tế nhận định, không phải tất cả các dấu hiệu bất thường đều là ung thư, nhưng việc thăm khám sớm sẽ giúp phát hiện bệnh lý kịp thời và loại trừ những nguy cơ tiềm ẩn. Nhiều trường hợp ung thư được phát hiện ở giai đoạn đầu hoàn toàn chưa có triệu chứng hoặc triệu chứng rất mờ nhạt. Do đó, chỉ dựa vào cảm giác chủ quan của bản thân là không đủ để đánh giá tình trạng sức khỏe.
Bên cạnh việc nhận biết các dấu hiệu cảnh báo, tầm soát ung thư định kỳ được xem là giải pháp hiệu quả giúp phát hiện bệnh ngay cả khi chưa xuất hiện triệu chứng.
Bác sĩ Châu Quốc Đạt khuyến cáo:"Tầm soát ung thư là biện pháp chủ động giúp phát hiện những tổn thương tiền ung thư hoặc ung thư ở giai đoạn rất sớm, khi người bệnh hoàn toàn chưa có biểu hiện lâm sàng. Nhờ đó, việc điều trị sẽ thuận lợi hơn, tỷ lệ thành công cao hơn và thời gian điều trị cũng được rút ngắn. Người dân không nên đợi đến khi có triệu chứng mới đi khám mà cần thực hiện tầm soát theo đúng khuyến cáo của ngành y tế."
Theo khuyến cáo của Bộ Y tế, người dân nên thực hiện tầm soát ung thư phù hợp với độ tuổi và các yếu tố nguy cơ. Phụ nữ từ 21 đến 25 tuổi nên bắt đầu tầm soát ung thư cổ tử cung. Từ 40 tuổi nên thực hiện tầm soát ung thư vú. Người từ 45 tuổi nên tầm soát ung thư đại trực tràng. Đối với người từ 50 tuổi trở lên, đặc biệt là những người hút thuốc lá hoặc có tiền sử hút thuốc lá, cần được tầm soát ung thư phổi theo hướng dẫn của bác sĩ.
Đối với người khỏe mạnh, việc khám sức khỏe định kỳ ít nhất mỗi năm một lần là cần thiết nhằm phát hiện sớm các bệnh lý nói chung và ung thư nói riêng. Những người thuộc nhóm nguy cơ cao như có người thân mắc ung thư, mắc bệnh mạn tính hoặc thường xuyên tiếp xúc với các yếu tố nguy cơ nên được theo dõi sức khỏe thường xuyên hơn, có thể 6 tháng một lần theo chỉ định của bác sĩ.
Hiện nay, nhiều cơ sở y tế đã triển khai các chương trình và gói tầm soát ung thư với sự hỗ trợ của các phương tiện hiện đại như nội soi, chụp cắt lớp vi tính (CT), xét nghiệm tế bào học, giải phẫu bệnh và các kỹ thuật chẩn đoán chuyên sâu khác. Những tiến bộ này giúp phát hiện bệnh từ rất sớm, ngay cả khi chưa có biểu hiện lâm sàng.
Phát hiện sớm ung thư không chỉ giúp nâng cao cơ hội sống cho người bệnh mà còn giảm gánh nặng chi phí điều trị, hạn chế các biến chứng và giảm áp lực cho gia đình cũng như xã hội. Chủ động theo dõi sức khỏe, nhận diện sớm những tín hiệu bất thường của cơ thể và thực hiện tầm soát định kỳ chính là chìa khóa quan trọng trong cuộc chiến phòng, chống ung thư.