Ung thư không chờ tuổi: Đừng để những thói quen nhỏ tích tụ thành nguy cơ lớn
Nhiều người vẫn cho rằng ung thư là căn bệnh của tuổi già hoặc chỉ xuất hiện khi có yếu tố di truyền. Tuy nhiên, thực tế cho thấy số người mắc ung thư ngày càng trẻ hóa và phần lớn các trường hợp có liên quan đến lối sống, thói quen sinh hoạt hàng ngày. Điều đáng lo ngại là nhiều nguy cơ đang âm thầm tích tụ từ những việc tưởng chừng rất quen thuộc như hút thuốc lá, sử dụng rượu bia, ăn uống thiếu khoa học hay ngại khám sức khỏe định kỳ.
Những năm gần đây, tại các cơ sở y tế, số người phát hiện mắc ung thư ở độ tuổi lao động có xu hướng gia tăng. Nhiều trường hợp khi được chẩn đoán vẫn đang là lao động chính trong gia đình, thậm chí còn khá trẻ.
Bác sĩ Nguyễn Anh Khoa, Khoa Truyền thông GDSK - Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Cà Mau cho biết: Ung thư không xuất hiện trong một sớm một chiều. Đây là quá trình tích lũy các yếu tố nguy cơ trong nhiều năm. Điều đáng mừng là có nhiều yếu tố nguy cơ hoàn toàn có thể phòng tránh được nếu người dân thay đổi thói quen sinh hoạt từ sớm.
Theo thống kê của ngành y tế, mỗi năm Việt Nam ghi nhận hàng trăm nghìn trường hợp mắc mới ung thư. Trong đó, nhiều loại ung thư phổ biến như ung thư phổi, ung thư gan, ung thư đại trực tràng, ung thư dạ dày và ung thư vú đang trở thành gánh nặng đối với người bệnh, gia đình và xã hội.
Tại nhiều vùng nông thôn, việc sử dụng rượu bia trong các dịp gặp gỡ, đám tiệc vẫn còn khá phổ biến. Bên cạnh đó, thói quen hút thuốc lá, ăn thực phẩm nướng cháy, thực phẩm chế biến sẵn hoặc thức ăn quá mặn vẫn tồn tại trong đời sống hàng ngày. Ông Trần Thành, ngụ xã Quách Phẩm chia sẻ: Trước đây tôi nghĩ hút vài điếu thuốc mỗi ngày không ảnh hưởng gì. Đến khi một người bạn cùng tuổi phát hiện mắc ung thư phổi, tôi mới thực sự lo lắng và quyết tâm bỏ thuốc.
Theo bác sĩ chuyên khoa, khói thuốc lá chứa hàng nghìn hóa chất, trong đó có nhiều chất gây ung thư. Không chỉ người hút thuốc mà những người thường xuyên hít phải khói thuốc cũng có nguy cơ ảnh hưởng sức khỏe. Ngoài ra, việc sử dụng thường xuyên các loại thịt chế biến sẵn, thức ăn nướng cháy hoặc thực phẩm bảo quản không đúng cách cũng có thể làm tăng nguy cơ mắc một số bệnh ung thư đường tiêu hóa.
Một trong những khó khăn hiện nay là nhiều người chỉ đi khám khi cơ thể đã xuất hiện triệu chứng rõ rệt. Khi đó bệnh thường đã ở giai đoạn muộn, việc điều trị trở nên khó khăn và tốn kém hơn. Nhiều loại ung thư nếu được phát hiện sớm có thể điều trị hiệu quả, kéo dài thời gian sống và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người bệnh. Vì vậy, khám sức khỏe định kỳ đóng vai trò rất quan trọng. Đối với người từ 40 tuổi trở lên hoặc có yếu tố nguy cơ như hút thuốc lá lâu năm, viêm gan B, viêm gan C, tiền sử gia đình có người mắc ung thư, cần chủ động thực hiện các biện pháp tầm soát theo khuyến cáo của cơ sở y tế.
Các bác sĩ chuyên khoa cũng cho rằng, phòng chống ung thư không bắt đầu từ bệnh viện mà bắt đầu từ chính mỗi gia đình và cộng đồng. Một chế độ ăn uống lành mạnh với nhiều rau xanh, trái cây, cá, hạn chế thực phẩm chế biến sẵn; duy trì cân nặng hợp lý, tập thể dục thường xuyên; không hút thuốc lá, hạn chế rượu bia; khám sức khỏe định kỳ và tầm soát ung thư khi có chỉ định, tiêm vắc xin phòng viêm gan B là những giải pháp thiết thực giúp giảm nguy cơ mắc bệnh. Bên cạnh đó, tại nhiều địa phương trong tỉnh, công tác truyền thông nâng cao nhận thức về phòng, chống ung thư đang được đẩy mạnh thông qua hệ thống y tế cơ sở, góp phần giúp người dân hiểu đúng và chủ động bảo vệ sức khỏe của bản thân.
Ung thư vẫn là căn bệnh nguy hiểm, nhưng không phải tất cả đều không thể phòng tránh. Mỗi lựa chọn lành mạnh hôm nay chính là sự đầu tư cho sức khỏe ngày mai. Chủ động thay đổi những thói quen nhỏ trong cuộc sống hàng ngày là cách thiết thực để giảm nguy cơ mắc bệnh và bảo vệ hạnh phúc của mỗi gia đình.